Wednesday, June 8, 2011

“Оюу толгой” ХХК-аас 100 сая долларыг өнөөдөр Монголын талд шилжүүлжээ

“Оюу толгой” ХХК-аас 100 сая долларыг өнөөдөр Монголын талд шилжүүлжээ

2011 оны 6-р сарын 7

Оюу толгойн зэс-алтны ордыг хамтарч ашиглах хөрөнгө оруулалтын гэрээ байгуулах үндсэн зарчим, удирдамжийг баталсан Улсын Их Хурлын 2008 оны 12 дугаар сарын 4-ний өдрийн 40 дүгээр тогтоолын 2 дугаар хавсралтад Хөрөнгө оруулалтын гэрээнд ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр болон албан татварын тодорхой хэсгийг урьдчилан авахаар тохиролцохыг Засгийн газарт даалгасан байдаг. Дээрх тогтоолд заасан зарчим, удирдамжийн дагуу Монгол Улсын Засгийн газар болон Рио Тинто Интернэшнл Холдингс Лимитед, Айвенхоу Майнз Лимитед корпораци, Айвенхоу Майнз Монголия Инк ХХК-ийн хооронд Хөрөнгө оруулалтын гэрээг 2009 оны 10 дугаар сарын 6-ны өдөр байгуулсан бөгөөд хөрөнгө оруулагчаас 250.0 сая ам.долларын урьдчилгаа төлбөрийг үе шаттайгаар авахаар тохиролцсон.

Урьдчилгаа төлбөрийг үе шаттайгаар авахаар заасны дагуу 2009 оны 10 дугаар сард эхний 100.0 сая ам.долларын урьдчилгаа төлбөрийг Монгол Улсын Засгийн газар Хөрөнгө оруулагчаас хүлээн авсан. Мөн 2 дахь урьдчилгаа төлбөр болох 50.0 сая ам.долларыг нь 2010 оны 4 дүгээр сарын 7-ны өдөр хүлээн авсан билээ.

Үлдсэн урьдчилгаа төлбөрийн харилцааг зохицуулах зорилгоор УИХ-ын 2008 оны 40 дүгээр тогтоолыг үндэслэн Засгийн газраас 2011 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр баталсан “Гэрээ байгуулах эрх олгох тухай” 164 тоот тогтоолоор “Оюу Толгой” ХХК-ийн ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр, албан татварын тодорхой хэсгийг урьдчилан авах гэрээг байгуулахыг Сангийн сайдад зөвшөөрсөн юм.

Үүний дагуу өнөөдөр гэрээнд гарын үсэг зурах ёслолын арга хэмжээ Сангийн яаман дээр болж Сангийн сайд С.Баярцогт, “Оюу толгой” ХХК-ны ерөнхийлөгч бөгөөд Гүйцэтгэх Ерөнхий захирал Камерон Мак Рэй нар гэрээг эцэслэн байгуулж гарын үсэг зурлаа. Ийнхүү гэрээг байгуулсанаар “Оюу толгой” ХХК-аас 100 сая долларыг өнөөдөр Монголын талд шилжүүлж байгаа аж.

Хөрөнгө оруулалтын гэрээ хүчин төгөлдөр болсноос хойш хийгдэж байгаа сүүлийн 150 сая ам.долларын төлбөр нь энэхүү “Урьдчилгаа төлбөрийн гэрээ”-ээр зохицуулагдах юм. Гэрээний дээрх нийт 150.0 сая ам.долларын урьдчилгаа төлбөрт жилийн 1.59 хувийн хүү төлөх ба урьдчилгаа төлбөрийг, хүүгийн хамтаар Хөрөнгө оруулагчийн татвараас 5 жилийн дотор суутган тооцож барагдуулах билээ.

Ч.Хүслэн

Хөрөнгийн биржийн Ерөнхийлөгч Bill Gorman: Хөрөнгийн биржийн системийг есдүгээр сард холбож дуусна

Хөрөнгийн биржийн Ерөнхийлөгч Bill Gorman: Хөрөнгийн биржийн системийг есдүгээр сард холбож дуусна

24 минутын өмнө

Монголын Хөрөнгийн биржийн Ерөнхийлөгч Bill Gorman-наас зарим зүйлийг тодрууллаа. Тэрбээр уг албанд томилогдоод удаагүй байгаа бөгөөд Хөрөнгийн биржид шинэ электрон систем суурилуулах ажлыг хариуцаж байгаа юм байна.

-Монголын Хөрөнгийн биржид Millenium IT компанийн технологийг суурилуулна. Хэзээ энэ ажил дуусах вэ?


-Лондонгийн Хөрөнгийн бирж Монголын Хөрөнгийн биржтэй хамтран ажиллах гэрээ байгуулсаныг та бүхэн мэдэж байгаа. Гэрээний дагуу Монголын Хөрөнгийн биржийг хөгжүүлж, биржид төлбөр тооцоо, арилжааны системийн өөрчлөлт хийнэ. Одоо арилжаа, төлбөр тооцооны систем суурилуулах бэлтгэл ажлыг хангаад явж байна. Энэ жилд бүрэн багтаах төлөвлөгөөтэй байгаа. Гэхдээ бидэнд хэд хэдэн асуудал тулгарч байгаа. Тухайлбал тендер. Бидний худалдаж авах гэж байгаа бараа маань зүгээр нэг агуулахад байдаггүй болохоор тендер зарлаж оруулж ирэх хэрэгтэй. Тендерээ зарлачихсан байна. Тоног төхөөрөмжүүд маань долдугаар сарын дундуур гэхэд ирнэ.

Суурилуулалтаа хийгээд есдүгээр сарын сүүлээр гэхэд системээ холбочих сонирхолтой байна. Системээ холбосны дараа брокеруудаа сургалтад суулгаж, бэлдэх шаардлагатай. Оны сүүлээр арванхоёрдугаар сар гэхэд системээ бүрэн холбоно. Ингэснээр Монголын Хөрөнгийн биржийн систем бүрэн автомат болно гэсэн үг. Харин Лондон, Торонтогийн биржтэй холбох бол дараагийн асуудал. Жил хагас орчмын дараа ч юм уу бэлэн болох байх.

-Таныг хөрөнгийн зах зээлийн мэдээллийн технологийн чиглэлээр ажиллаж байсан арвин туршлагатай хүн гэж сонссон. Өөрийнхөө ажлын туршлагаас хуваалцаач?


-Би хамгийн анх Нью Йоркийн хөрөнгийн биржийн автомат систем дээр ажиллаж байсан. Дэлхийн хамгийн анхны хадгаламж, төлбөр тооцооны автоматжуулсан системийг босгож байсан. Үүнээс хойш дэлхийн 50 орчим орны хөрөнгийн биржид ажиллалаа. Тэр дунд хөрөнгийн биржийг нь анх байгуулалцаж байсан улс ч бий, биржийнх нь технологийн шийдлийг хийж өгч байсан улс ч бий.

-Өнөөдрийн Монголын Хөрөнгийн биржийн нөхцөл байдлыг мэдэж байгаа. Манай улс шиг дөнгөж хөгжиж байгаа биржүүдэд ажиллаж байсан тохиолдол олон бий юу?


-Хөгжиж байгаа олон хөрөнгийн биржид ажиллаж байлаа. Хамгийн анхных Гана улс. Тэр үед Ганын хөрөнгийн бирж нэг танхимд ширээ тойрч суугаад л хоорондоо арилжаагаа хийдэг байсан. Дараа нь Бангладеш, Шри Ланкийн хөрөнгийн биржид ажилласан. Бас л ширээ тойрч суугаад арилжаагаа хийдэг тийм л дүр зурагтай биржүүд байсан. Үүний хажууд Монголын Хөрөнгийн бирж бол тодорхой хэмжээнд хөгжсөн, электрон тоног төхөөрөмжтэй нь нэг давуу тал юм. Үүнээс гадна Энэтхэгт хэсэг хугацаанд байсан. 24 жижиг хөрөнгийн биржтэй байсныг нь нэгтгэж нэг том хөрөнгийн бирж болгосон туршлага байна.



-Технологийн шинэчлэлт хийхээс гадна өөр ямар ажил хийх шаардлагатай байна вэ?


-Монголын Хөрөнгийн биржид одоо хамгийн том тулгамдаж байгаа асуудал бол хууль эрхзүйн орчин дутуу, тааруухан байна. Энэ сул орчинг хөгжүүлэх, олон улсын стандартад нийцүүлэхэд л төр засгийн зүгээс их анхаарах хэрэгтэй гэж боддог.

С.Болд-Эрдэнэ

Хятад Өвөрмонголд монополь тогтооло

Хятад Өвөрмонголд монополь тогтоолоо

1 цаг 5 минутын өмнө

Хятад улс газрын ховор металлын нийлүүлэлтээр дэлхийд тэргүүлдэг бөгөөд тус улсын хувьд олборлолтын гол түшиц газар нь Өвөрмонгол юм. Тиймээс Хятадын Засгийн газар бодлогоор Өвөрмонголын ховор металл олборлолтын салбарт хатуу хяналт тогтоохын тулд бүтцийн шинэчлэлт хийж, олборлох үйл ажиллагаа явуулж буй 35 компанийн лицензийг цуцлан, зөвхөн “Батоу” компанид дангаараа олборлох, боловсруулах, худалдах лиценз олгожээ. Түүнчлэн тус улс саяхнаас хилийн чанадад экспортолж буй ховор металлд квот тогтоосон байна. Газрын ховор металлыг гар утас, телевизорын хавтгай дэлгэц гэх мэт өндөр технологийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлд ашигладаг юм.

Б.Эн

34 хувь ямар ч тохиолдолд буурахгүй

34 хувь ямар ч тохиолдолд буурахгүй

Өнөөдөр 12 цаг 49 минут


С.Баярцогт: Монголын эзэмшлийн 34 хувь ямар ч тохиолдолд буурахгүй

Төрийн ордонд өнөөдөр 11.00 цагаас “Оюутолгой”-н хувь нийлүүлэгчдийн гэрээний нэмэлт, өөрчлөлт болон Хөрөнгө оруулагч талуудын хувьцаа худалдах, шилжүүлэхийг хязгаарласан гэрээнд гарын үсэг зурах ёслол болсон юм. Хөрөнгө оруулагч талтай яриа хэлэлцээ хийсний үр дүнд “Оюутолгой” компанийн Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд төслийн санхүүжилтийн хүүг бууруулах, Монголын тал санхүүжилт хийх, төслийн санхүүжилтэд оролцох эрхтэй байх, төслийн санхүүжилтийг гуравдагч этгээдээс тэргүүн ээлжинд авах, шаардлагатай тохиолдолд санхүүжилтийн эрсдэлээс хамгаалах хувилбарыг ашиглах, өмнө нь гэрээнд тусгагдсан байсан давуу эрхийн хувьцааны асуудлыг өөрчлөх, Монголын талын эзэмшлийн 34 хувь ямар ч тохиолдолд буурахгүй байх зэрэг асуудлыг тусган нэмэлт өөрчлөлт оруулахаар боллоо.

Хөрөнгө оруулалтын гэрээний тал “Рио Тинто Интернэшнл Холдингс Лимитед” компани гэрээний дагуу "Оюутолгой" ХХК-д эзэмшиж буй аливаа хувьцаагаа төрийн өмчийн оролцоот этгээдэд, эсвэл “Оюутолгой” ХХК-ийн шууд буюу шууд бус хамааралтай этгээдэд худалдах, шилжүүлэхдээ Монгол Улсын Засгийн газартай урьдчилан зөвшилцөж, бичгээр өгсөн зөвшөөрлийн үндсэн дээр хийхээр тохиролцлоо.

Хувьцаа худалдах, шилжүүлэхийг хязгаарласан гэрээнд Монгол Улсын Засгийн газрын нэрийн өмнөөс Эрдэс баялаг, эрчим хүчний сайд Д. Зоригт, Сангийн сайд С.Баярцогт, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын сайд Л.Гансүх нар, “Рио Тинто Интернэшнл Холдингс Лимитед” компанийн нэрийн өмнөөс “Рио Тинто” компанийн Зэсийн бүлгийн гүйцэтгэх захирал Эндрью Хардинг гарын үсэг зурсан юм.

“Оюутолгой” ХХК-ийн Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд оруулсан нэмэлт, өөрчлөлтөд “Эрдэнэс МГЛ” ХХК-ийг төлөөлж Гүйцэтгэх захирал Б.Энэбиш, “Оюутолгой” ХХК-ийг төлөөлж Ерөнхийлөгч бөгөөд Гүйцэтгэх ерөнхий захирал Камерон МакРэй, “Айвенхоу Оюутолгой” (БиВиАй) Лтд-ийг төлөөлж Хууль, эрх зүйн асуудал хариуцсан дэд ерөнхийлөгч Жон Фониани, “Оюутолгой Нидерланд БиВи”ийг төлөөлж Бизнес хөгжил хариуцсан Гүйцэтгэх дэд ерөнхийлөгч Сэм Риггал нар гарын үсэг зурлаа. Үүний дараа Эрдэс баялаг, эрчим хүчний сайд Д.Зоригт, Л.Гансүх нар, “Рио Тинто Интернэшнл Холдингс Лимитед” компанийн нэрийн өмнөөс “Рио Тинто” компанийн Зэсийн бүлгийн гүйцэтгэх захирал Эндрью Хардинг, Сангийн сайд С.Баярцогт нар сэтгүүлчдэд мэдээлэл хийв.

Эрдэс баялаг, эрчим хүчний сайд Д.Зоригт:

-Оюутолгойн Хөрөнгө оруулалтын гэрээ болон Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээ 2010 оны гуравдугаар сарын 31-ний өдөр хүчин төгөлдөр болсноор Монголын тал “Оюу толгой” ХХК-ийн хувьцааны 34 хувийг эзэмшигч, хувь нийлүүлэгч болсон. Дээрх гэрээнүүд хүчин төгөлдөр болсноос хойшхи хугацаанд төслийн санхүүжилтийн хүүгийн хувь хэмжээг бууруулах, санхүүжилтийн арга хэлбэр, нөхцөлийг Монголын талд илүү үр ашигтай байдлаар шийдвэрлэх зэрэг асуудлаар хөрөнгө оруулагч талтай яриа хэлэлцээ Засгийн газрын ажлын хэсгийн төвшинд эрчимтэй хийгдлээ. Өнгөрсөн таван сарын хугацаанд хийсэн яриа хэлэлцээний үр дүнг товч танилцуулъя.

“Оюутолгой” ХХК-ийн Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд дараах нэмэлт, өөрчлөлтийг орууллаа. Үүнд:

  • Санхүүжилт болон зээлийн хувь хэмжээний хувьд, Төслийн хүрээнд хийх нийт санхүүжилт болон зээлийн хувь хэмжээ 9,9 хувь дээр нэмэх нь АНУ-ын инфляц байсныг өөрчлөн Лондонгийн банк хоорондох зээлийн хүү буюу LIBOR нэмэх нь 6,5%-иар тооцохоор боллоо. 2011 оны нэгдүгээр сарын 31-ний өдрөөс эхлэн энэ тохиролцоог мөрдөх юм.
  • Монголын талын санхүүжилт хийх эрхийн хувьд, Монголын тал төсөлд шаардлагатай нийт мөнгөн хөрөнгийн өөрт ноогдох хэсгийг ямар ч үед гаргах эрхтэй боллоо.
  • Санхүүжилтийн эрсдлээс хамгаалах хувилбар /Funding hedging options/-ын хувьд Дэлхийн эдийн засаг, санхүүгийн байдлаас шалтгаалан хэрэв Лондонгийн банк хоорондох зээлийн хүү компани болон хувь нийлүүлэгч талуудад өндөр өртөгтэй болох тохиолдолд компани санхүүжилтийн эрсдлээс хамгаалах арга хэмжээ авах мөн санхүүжилт болон зээлийн хүүгээ долоон жил тутам дахин судалж хэлэлцэхээр болов.
  • Гуравдагч этгээдээс авах төслийн санхүүжилт: Компани нь олон улсын банкны зах зээлээс Оюутолгой төслийн хувьд үр өгөөжтэй, зохистой гуравдагч этгээдийн төслийн санхүүжилтийг тэргүүн ээлжинд авч ашиглах заалтыг нэмж тусгалаа.
  • Монголын талын эзэмшлийн 34 буурахгүй байхыг нэг мөр баталгаатай болголоо. Монголын талын эзэмших 34 хувь буурахгүй байх асуудлыг өмнө нь гэрээнд тусгасан байсан. Харин манай талаас шаардсан мөнгөн хөрөнгийг компанид нийлүүлэхээр шийдвэрлэсэн эсэхээс үл хамааран Монголын талын хувь эзэмшил 34 хувийг түүний зөвшөөрөлгүйгээр бууруулахгүй байх асуудлыг гэрээний төсөлд холбогдох заалтуудаар давхар баталгаажууллаа.
  • Давуу эрхийн хувьцааны хувьд Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд тусгасан давууэрхийн хувьцаатай холбоотой аливаа асуудлыг бүрэн өөрчлөх үүднээс гэрээнээс хасахаар хөрөнгө оруулагч талтай харилцан тохиролцлоо.

Хувьцаа худалдах, шилжүүлэхийг хязгаарласан гэрээнд гарын үсэг зурлаа.

Үүнд, Хөрөнгө оруулалтын гэрээний тал “Рио Тинто Интернэшнл Холдингс Лимитед” компани гэрээний дагуу "Оюутолгой" ХХК-д эзэмшиж буй аливаа хувьцаагаа төрийн өмчийн оролцоот этгээдэд, эсвэл “Оюутолгой” ХХК-ийн шууд буюу шууд бус хамааралтай этгээдэд худалдах, шилжүүлэхдээ Монгол Улсын Засгийн газартай урьдчилан зөвшилцөж бичгээр өгсөн зөвшөөрлийн үндсэн дээр хийхээр тохиролцсон. “РИо Тинто” компани Монгол Улсад хийсэн энэ томоохон төсөлд страгтегтйн хөрөнгө оруулагч болж орж ирж төслийн оператор компанийн хувьд байр сууриа цаашид хадгална гэсэн ийм гэрээнд гарын үсэг зурлаа.

Ингэж хөрөнгө оруулагч талтай хийсэн яриа хэлэлцээний үр дүнд “Оюутолгой” компанийн Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээнд төслийн санхүүжилтийн хүүг бууруулах, Монголын тал санхүүжилт хийх, төслийн санхүүжилтэд оролцох эрхтэй байх, төслийн санхүүжилтийг гуравдагч этгээдээс тэргүүн ээлжинд авах, шаардлагатай тохиолдолд санхүүжилтийн эрсдэлээс хамгаалах хувилбарыг ашиглах, өмнө нь гэрээнд тусгагдсан байсан давуу эрхийн хувьцааны асуудлыг өөрчлөх, Монголын талын эзэмшлийн 34 хувь ямар ч тохиолдолд буурахгүй байх зэрэг асуудлыг тусган нэмэлт өөрчлөлт орууллаа. Мөн хөрөнгө оруулагч талууд хувьцаа худалдах, шилжүүлэхийг хязгаарласан асуудлаар тусдаа гэрээ байгуулан гарын үсэг зурж баталгаажууллаа гэлээ.

“Рио Тинто” компанийн Зэсийн бүлгийн гүйцэтгэх захирал Эндрью Хардинг:

-Өнөөдөр Рио Тинто компанийг төлөөлөн чухал гэрээнд гарын үсэг зурсандаа баяртай байна. Дэлхийн санхүүгийн хямралын явцад бид Оюутолгойн хөрөнгө оруулалтын гэрээг хэлэлцэж байсан бол өнөөдөр зах зээлийн илүү таатай нөхцөл байдалд гэрээний нэмэлт, өөрчлөлтөд гарын үсэг зурж байна. Шилжилтийн үйл явцад Монгол Улсын Засгийн газартай яриа хэлэлцээ хийж өнөөдрийн ийм үр дүнд хүрсэндээ бид ч баяртай байна.

Сангийн сайд С.Баярцогт:


-2009 оны аравдугаар сарын 6-нд бид нар Хөрөнгө оруулалтын, Хувь нийлүүлэгчдийн, Урьдчилгаа төлбөрийн гэсэн гурван гэрээнд гарын үсэг зурсан. Одоо Хөрөнгө оруулагч талуудын хувьцаа худалдах, шилжүүлэхийг хязгаарласан гэрээтэй нийлээд дөрвөн гэрээ болж байна. Урьдчилгаа төлбөрийн гэрээгээр “Оюутолгой” үүргээ гүйцэтгэсэн. Одоо Засгийн газар үүрэг хүлээж байна. Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээн дээр хамгийн гол яригдаж байсан зүйл бол Монголын талын 34 хувь давуу эрхийн хувьцаа гаргаснаас болж буурч магадгүй гэсэн маш их маргаан дагуулсан. Тэгвэл Хувь нийлүүлэгчдийн гэрээний санхүүжилт дотроос давуу эрхийн хувьцаатай холбоотой заалтыг бүгдийг авлаа. Одоо тэгэхээр 34 хувийн талаар ямар ч маргаан гарахгүй, ямар ч тохиолдолд буурахгүй. Үүнийг гурваас дөрвөн газар баталгаажуулж баталж гарын үсэг зурлаа. Монголчуудын хамгийн их эргэлзээ дагуулсан асуудал нэг мөр шийдэгдлээ. Гэрээг хямралын үед баталсан учраас санхүүжилтийн өртөг өндөр байсан. Өнөөдөр эдийн засгийн тааламжтай нөхцөл бий болж байгаа үед санхүүжилтээ хамгийн бололцоотой нөхцөлд авчирсан тохироог талууд ойлголцож хийлээ. Хоёр тал үүргээ цаг хугацаанд нь биелүүлээд явах юм бол Оюутолгойн үйлдвэрлэл 2012 оны сүүлээр ашиглалтад орж Монгол Улсын эдийн засгийн хөгжилд маш чухал хувь нэмэр оруулна гэдэгт итгэлтэй байгаа гэлээ. Үүгээр гарын үсэг зурах ёслол өндөрлөв.

Д.ОЮУНЦЭЦ 2011,0608

Таван зуун саяын зээл, Тавантолгой, шатахуун

Таван зуун саяын зээл, Тавантолгой, шатахуун

12 минутын өмнө

Монгол Улсын Ерөнхий сайд С.Батболд энэ сарын 12-ноос БНХАУ-д айлчлах гэж байна. Мөнхийн хоёр хөршийндөө төр, засгийн тэргүүний өндөр дээд хэмжээний айлчлалыг ойрхон давтамжтай хийдэг болсны нэг нь энэ юм. Айлчлалтай холбогдуулж БНХАУ-аас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт элчин сайд Ван Шяолун өчигдөр Ерөнхий сайд С.Батболдтой уулзжээ. Айлчлах үеийн нарийн ширийн асуудал хөндсөн учраас дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгсөнгүй.

Ямар боловч энэ удаагийн Ерөнхий сайдын айлчлалаар өнгөрсөн жил БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн Ерөнхий сайд Вень Зябаогийн Монгол Улсад хийсэн айлчлалын үед яригдсан БНХАУ-ын Засгийн газраас Монгол Улсын Засгийн газарт олгох 500 сая ам.долларын хөнгөлөлттэй зээлийн асуудлыг шийдэх нь тодорхой боллоо. Уг асуудлыг өчигдөр орой УИХ-ын Төсвийн байнгын хорооны хуралдаанаар “бусад асуудал” гэсэн хэсэгт багтаан хэлэлцсэн юм. Гишүүд уг асуудал гэнэт орж ирсэн гэж байснаас харвал айлчлалын төлөвлөгөөний чухал нэг хэсэг энэ бололтой. Уг хөнгөлөлттэй зээлийг өнгөрсөн жилийн зургадугаар сарын 1-нд ноён Вень Зябаогийн айлчлалын үеэр Монгол Улс, БНХАУ-ын Засгийн газар харилцан тохиролцсон юм.

УИХ-ын Төсвийн байнгын хорооны хурал­даанаар хэлэлцсэнэс үзвэл. БНХАУ-ын Засгийн газраас Монгол Улсын Засгийн га­зарт олгох 500 сая ам.долларын хөн­гө­лөлттэй зээлийн 200 саяыг хөдөө аж ахуйд, 300 саяыг дэд бүтэц, боловсрол, эрүүл мэндийн салбарт хэрэгжүүлж төслийг санхүүжүүлэхээр болжээ. Хэлэлцээр хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс хойш хоёр жилийн хугацаанд хүчинтэй, жилийн хоёр хувийн хүүтэй, хүүг өдөр бүрээр тооцно гэдгийг Сангийн сайд С.Баярцогт танилцуулж байв.

Харин өнөөдөр уг асуудлыг УИХ-ын Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны хуралдаанаар хэлэлцэв. Хэлэлцүүлгээс харвал дэд бүтцийн салбарт зарцуулах хэсгээс заримыг Улаанбаатар хотын авто замын түгжрэлийг багасгах зорилгоор ашиглах ажээ. Хөрөнгийг төмөр замын гарам дээгүүр тавих гүүрэн гарц барихад зарцуулахаар төлөвлөсөн байна. Гүүрэн гарц барихгүйгээр нийслэлийн авто замын түгжрэлийг багасгаж чадахгүй хэмээн үзжээ. Хөдөө аж ахуйн салбарт зарцуулах 200 сая ам.долларыг Засгийн газрын 2008-2012 онд хэрэгжүүлэх мөрийн хөтөлбөрт тусгасан ажлуудыг хэрэгжүүлэхэд зарцуулахаар болжээ. Ингээд байнгын хороод БНХАУ-ын Засгийн газраас Монгол Улсын Засгийн га­зарт олгох 500 сая ам.долларын хөн­гө­лөлттэй зээлийг ашиглах тухай Монгол Улсын Сангийн яам, Хятадын Экспорт-Импорт банкны хооронд бай­гуулах ерөнхий хэлэлцээрийн төс­лийг зарчмын хувьд дэмжив. Энэ удаад БНХАУ-ын Төрийн зөвлөлийн Ерөнхий сайдын амласан энэ хөнгөлөлттэй зээлийг авч ашиглах нь чухал гэж Монгол Улсын Засгийн газар үзэж байгаа аж.

БНХАУ-ын дарга Ху Жинтаогийн 2003 онд амласан 300 сая ам,долларын хөнгөлөлттэй зээлийг одоо болтол аваагүй байгаа шиг байдлыг давтахгүйг энэ удаа хичээж буй аж. Урт настай 300 сая ам.долларыг баруун бүсийн авто зам, орон сууцны хороолол барих, төмөр замын хөдлөх бүрэлдэхүүний парк шинэчлэх, Замын-Үүдийн дэд бүтцийг сайжруулах, мэдээлэл, холбооны нэгдсэн сүлжээ шинэчлэх зэрэгт зарцуулахаар төлөвлөөд байгаа юм. Өнгөрсөн оны сүүлээр уг асуудлыг УИХ нэгэнтээ сөхөж хэлэлцсэн ч дахиад л чимээгүй болсон. Хэрэгжүүлэх чиглэл ч хэдэнтээ өөрчлөгдсөн.

Ерөнхий сайдын энэ удаагийн айлчлалаар мэдээж Тавантолгойн ордын ашиглалтын асуудал сөхөгдөнө. Хоёр хөрш орны байнгын сонирхол үүн дээр огтлолцоод байгаа. Мэдээжээр Ерөнхий сайд хомсдолд ороод буй шатахууны сэдвээ хөндөж таарна. Эрдэс баялаг, эрчим хүчний сайд Д.Зоригт саяхан урд хөршид айлчлаад ирсэн. Тэгэхдээ эхний ээлжинд 3000 тонн түлшний гэрээ хийсэн. Ачигдаж байгаа талаар мэдээлэл өгөөд байгаа. Дээр нь нэмж 7000 тоннын гэрээ хийхээр компаниудтай ярьсан байна. Цаашдаа сар тутам 10 мянган тонн шатахуун авахаар үндсэндээ тохирсон талаар сайд ярьж байв. Ерөнхий сайдын айлчлалын үеэр энэ асуудал дахин сөхөгдөх нь ойлгомжтой. Ийнхүү таван зуун сая ам.долларын зээл, Тавантолгой, шатахууны асуудлыг хөндсөн айлчлал удахгүй эхлэх гэж байна. Өөр бусад халуун с эдэв ч айлчлалаар хөндөгдөх нь гарцаагүй.

Д.ОЮУНЦЭЦЭГ
Энэ сэдвээр: Тавантолгой
Үнэлэх: Одоогийн үнэлгээ:
Сэтгэгдэл:0
Одоогоор сэтгэгдэл бүртгэгдээгүй байна.

Monday, June 6, 2011

Төмөр замын гэрээ дахиад л оросуудын гарт

Төмөр замын гэрээ дахиад л оросуудын гарт

2011 оны 6 сарын 3

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн ОХУ-д хийж буй айлчлал өнөөдөр өндөрлөнө. “Улаанбаатар төмөр зам” хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгийн жаран дамжин өөрчлөгдөөгүй ирсэн гэрээ, ОХУ-ын ерөнхийлөгч Медведевийн Монгол Улсад 2009 онд хийсэн айлчлалаас хойш таг зогссон ураны асуудал гээд олон чухал сэдвийг энэхүү айлчлалаар хөнджээ. Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн айлчлалын талаар Оросын хэвлэлээр цацаж байгаа болон бусад мэдээллийг манай сонин тоймлон хүргэж байна.

Кремльд саатаж, Санкт-Петербургээр аялж, Халимагт зочлох хөтөлбөртэй Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн айлчлалд ОХУ-ын хэвлэлүүд анхаарлаа хандуулж, ардчилсан үзэлтэй, баруунд элэгтэй гэх түүний авч ирсэн “аяны богц”-ыг уудлан бичиж байна. Шатахууны хомсдол үүслээ гэсэн харангатай цуг нутгаасаа мордсон Ерөнхийлөгчийн айлчлалын хамгийн гол сэдэв нь дизель түлшний нийлүүлэлтийн асуудал байв. Дотоодын шатахууныхаа хэрэгцээг ОХУ-аас 100 хувь хангадаг талаараа учирласан Монголын Ерөнхийлөгчийн гуйлтыг онцгой анхаарч үзэх, шатахууны нийлүүлэлтэд биечлэн санаа тавихаа ОХУ-ын Ерөнхий сайд В.Путин амалжээ. Ноён В.Путин Монголын Ерөнхийлөгчийн хүсэлтийг хүлээн авч “Роснефть” компанийн нөөцөөс Монголд шатахуун нийлүүлэх боломжийг яаралтай шийдвэрлэхийг Засгийн газрын орлогч дарга И.И.Сечинд үүрэгдсэн гэнэ.

Цаг үеийн гол асуудал болох шатахууны хомсдлын дараа хөндөгдсөн онцлох сэдэв нь 1949 онд Зөвлөлт, Монголын байгуулсан “Улаанбаатар төмөр зам” хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгийн гэрээ байв. Энэхүү гэрээг өөрчлөхөөр Монголын талаас тавьсан санал, түүнийг нь оросууд хэрхэн хүлээж авсан тухай мэдээлэл хоёр улсын хэвлэлийн нүүрийг чимж байна. Хойд хөршид Монголын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн өвөртөлж очсон хамгийн чухал асуудлын нэг яах аргагүй “Улаанбаатар төмөр зам”-ын 1949 оны гэрээг өөрчлөх явдал байлаа.

1949 онд БНМАУ болон ЗХУ-ын Засгийн газар хооронд байгуулсан “Улаанбаатар төмөр зам”-ын тухай гэрээ өнөөдрийг хүртэл шинэчлэгдээгүй байгаа нь тус нийгэмлэгийг үр ашигтай ажиллах, хамтын ажиллагаагаа өргө­жүү­лэхэд саад тотгор болж байна хэмээн Монгол Улс үзэж буй. Төмөр замын гэрээнээс болж монголчууд АНУ-аас хэрэгжүүлж буй Мянганы сорил­тын сангийн тусламжид төмөр за­мын салбарыг хамруулж чадаагүй юм.

Хоёр тал хувь тэнцүү хувьцаа эзэмших талаар гэрээнд заасан нь “УБТЗ”-тай холбоотой олон асуудлыг Монгол Улс толгой мэдэн шийдэж чаддаггүй, гуравдагч орнуудын хөрөнгө оруулалт,хамтын ажиллагааны саналыг хүлээн авах боломжгүй зэргээс болж 1949 оны гэрээг заавал өөрчлөх ёстой гэсэн саналыг Монголын талаас төрийн дээд хэмжээний айлчлалаар далимдуулан оросуудад уламжлаад байгаа нь энэ юм. 62 жилийн тэртээд байгуулсан И.Сталин, Х.Чойбалсан хоёрын байгуулсан энэ гэрээний дагуу “УБТЗ” нийгэмлэг өнөөдөр ч орлогын албан татвар төлдөггүй. Өөрөөр хэлбэл, тус нийгэмлэгийн орлогоос Монгол Улсын төсөвт нэг ч төгрөгийн татвар орж ирдэггүй хэвээр байгаа. Зөвхөн үйл ажиллагааныхаа орлогоос олсон ашгаа хоёр улс ижил тэгш хуваадаг. Тиймээс энэ гэрээг яаралтай өөрчлөх нь Монголд ашигтай.

Гэрээг өөрчилснөөр “УБТЗ”-ын суурь бүтцийг ашиглан өрнө-дорныг холбосон хамгийн өндөр үр ашигтай хамгийн дөт, ачаа тээвэрлэн өнгөрүүлэх хүчин чадал сайтай, цахилгаанжсан төмөр зам болгох таатай эрх зүйн орчин бүрдэнэ гэдэгт монголчууд итгэлтэй байна.

Орос ах нарын хувьд амандаа орсон “шар тос”-ыг тийм ч амархан алдахыг хүсэхгүй байгаа бололтой. Тиймдээ ч “УБТЗ” хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгийн анхны гэрээг өөрчлөх монголчуудын хүсэлд “Оросын төмөр зам” нийгэмлэгээс “хориг” тавиад буй аж. Тус нийгэмлэгийн дарга В.Якунин “Олон улсын гэрээ хэзээ ч үндэсний эрхээс дээгүүрт тавигдах ёсгүй” гэсэн хатуу байр суурьтай байгаагаа Монголын талд илэрхийлжээ. Тэрбээр 1949 онд үзэглэсэн Зөвлөлт, Монголын гэрээ олон улсын чанартай учраас хөдлөшгүй гэдэгт итгэлтэй байгаагаа ч нуугаагүй байна.

Айлчлалынхаа гол сэдэв болгон хөндсөн Монголын Ерөнхийлөгчийн төмөр замын гэрээг өөрчлөх саналыг ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Д.Медведев “Энэ ертөнцөд мөнхийн зүйл гэж үгүй. Гэрээг өөрчлөх саналыг бид бодолцон үзнэ. Яаран шийдвэр гаргах нь “УБТЗ” нийгэмлэгт сөргөөр нөлөөлж магадгүй” хэмээн онцлоод ямар ч байсан “УБТЗ”-ын дүрмийн санг эхлээд нэмэгдүүлэх хэрэгтэй гэдэгт санал нэгдсэн байна. Манай хэвлэлүүдэд цацагдаж буй шиг хоёр тал 1949 онд баталсан төмөр замын гэрээг өөрчлөхөөр болсон биш харин УБТЗ хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгийн дүрмийн санг 250 сая ам доллараар нэмэгдүүлэх тухай протоколд гарын үсэг зурсан байна. АНУ-ын Мянганы сорилтын сангаас Улаанбаатар төмөр замд 188 сая ам.долларын хөрөнгө оруулахаар тохиролцоод байсныг Монгол-Оросын хувь нийлүүлсэн Улаанбаатар төмөр зам нийгэмлэгийн хамтран эзэмшигч ОХУ зөвшөөрөөгүй. Тиймээс хоёр улс тус нийгэмлэгийн дүрмийн санг 250 сая ам.доллараар нэмэгдүүлэхээр болжээ. Дээрх мөнгийг хоёр улс 125, 125 саяар нь гаргахаас ОХУ өөрсдийн гаргах 125 сая ам.доллартаа нийт 37 зүтгүүр нийлүүлэхээр болсон байна.

Монголын Ерөнхийлөгчийн айлч­лалын үеэр сөхөгдсөн бас нэгэн гэ­рээ нь “Дорнод-Уран” хамтарсан ком­па­нийн асуудал. Монгол Улс Оросыг ураныхаа салбарт оруулахыг хүссэнгүй гэсэн мэдээлэл тус улсын хэвлэлүүдэд цацагдаж байна. Үүнийгээ “Дорнод Уран”-ы үйл ажиллагаа мон­гол­чуудын санаачлагаас болоод хойшлогдсоноор тайлбарлажээ. ОХУ-ын “Рос-Атом” агентлагийн захирал Сергей Кириенкогийн хэлснээр оросууд аль хэдийн компани байгуулах төлөвлөгөөгөө баталсан, харин мон­гол­чууд хөрөнгөө гаргахгүй байна хэ­мээн мэдэгджээ. Кремльд болсон халуухан уулзалтаар Тавантолгойг ч орхигдуулаагүй гэнэ. Оросын хэвлэлд дурдсанаар Монголын эрх баригчид, Монголын төрийн өндөрлөгүүд Хя­тад, Канад, Австралид элэгтэй гэдгийг онцолсон нь монголчуудад нэгийг са­нуул­сан оросуудын сануулга байж ч болох. 70 жилийн турш ах дүү найрамдалт харилцаатай явсан, мөн­хийн хөршүүдийн дээд төвшинд өрнө­сөн төмөр замын гэрээг шинэчлэх яриа хэлэлцээр ийнхүү тодорхой шийдэлд хүрсэнгүй. Монголын төмөр замын гэрээг шинэчлэх асуудал оросуудын гарт байгаа нь энэхүү айлчлалаас тодорхой харагдаж байна

Хайгуулын лиценз шинээр олгохыг хориглолоо

Хайгуулын лиценз шинээр олгохыг хориглолоо

2011 оны 6 сарын 3

УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс өргөн мэдүүлсэн Ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрөл шинээр олгохыг хориглох тухай хуулийн төслийн эцсийн хэлэлцүүлгийг хийж, гишүүдийн 77.3 хувийн саналаар төслийг баталлаа. Дээрх хууль батлагдсан өдрөөс эхлэн хэрэгжих болж байна. Хуульд зааснаар 2011 оны арванхоёрдугаар сарын 31-ний өдрийг дуустал хайгуулын лиценз шинээр олгохыг хориглож буй юм. УИХ-ын хувьд Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс өргөн мэдүүлсэн энэ чиглэлийн хуулийг гурав дахь удаагаа баталж буй аж.

Шалтгаан нь Засгийн газраас Ашигт малтмалын тухай хуулийн цогц төсөл боловсруулан УИХ-д өргөн мэдүүлэхээр ажиллаж буй бөгөөд энэхүү цогц хуулийн төслийг парламентаар батлах хүртэлх хугацаан дахь үйл ажиллагааг зохицуулахад дээрх хууль чиглэжээ.

Г.Дарь